Inhoudsopgave
Wat is een bestemmingsplan?
Een bestemmingsplan is een juridisch document waarin de gemeente vastlegt wat er met de grond in een bepaald gebied mag gebeuren. Het bepaalt of u mag bouwen, wat u mag bouwen en waarvoor de grond gebruikt mag worden. Denk aan bestemmingen zoals 'wonen', 'bedrijf', 'groen' of 'recreatie'. Elk perceel in Nederland valt onder een bestemmingsplan.
Voor u als particulier is het bestemmingsplan het belangrijkste document om te controleren of uw bouwplan mogelijk is. Het plan bevat regels over:
- Goothoogte en nokhoogte — hoe hoog mag uw woning of aanbouw zijn?
- Bouwvlak — waar op uw perceel mag gebouwd worden?
- Oppervlakte — hoeveel vierkante meter mag u bebouwen?
- Functie — mag u een bedrijf aan huis starten of een mantelzorgwoning plaatsen?
Bestemmingsplan onder de Omgevingswet
Sinds 1 januari 2024 is de Omgevingswet van kracht. Bestemmingsplannen worden onder de nieuwe wet geleidelijk omgezet naar omgevingsplannen. Dit is een overgangsfase die nog jaren kan duren. Voor nu blijven de meeste bestemmingsplannen gewoon gelden, maar ze worden wel aangevuld met de landelijke regels uit het Besluit Bouwwerken Leefomgeving (BBL).
In de praktijk betekent dit dat u voor een bouwplan aan twee dingen moet voldoen: de regels uit het bestemmingsplan én de technische bouwregels uit het BBL. Een goede vergunningscheck toetst aan beide.
Tip: Laat uw plan altijd aan beide sets regels toetsen. Een plan dat voldoet aan het bestemmingsplan kan alsnog worden afgekeurd op technische bouwregels. Wij kunnen een complete check voor u doen.
Hoe leest u een bestemmingsplan?
Een bestemmingsplan bestaat uit drie delen: de verbeelding (de kaart), de regels en de toelichting. Zo pakt u het aan:
- Zoek uw perceel op de kaart. Ga naar ruimtelijkeplannen.nl en voer uw adres in. U ziet direct welk bestemmingsplan van toepassing is en welke bestemming uw perceel heeft.
- Lees de bestemmingsregels. Bij de bestemming 'Wonen' staan regels over goothoogte, nokhoogte, bebouwingspercentage en afstand tot de erfgrens.
- Check de dubbelbestemmingen. Soms heeft uw perceel een extra bestemming, zoals 'Waarde - Archeologie' of 'Leiding - Gas'. Dit kan extra beperkingen opleveren.
- Lees de toelichting. Hierin staat waarom de gemeente deze regels heeft gekozen. Dit is juridisch niet bindend, maar geeft wel context.
Zo checkt u of uw plan past
Een eenvoudige check of uw bouwplan past binnen het bestemmingsplan:
- Past de functie? Staat uw gewenste bouwactiviteit (bijv. een aanbouw, dakkapel of mantelzorgwoning) binnen de bestemming 'Wonen'?
- Blijft u binnen het bouwvlak? Het bouwvlak is het deel van uw perceel waar gebouwd mag worden. Bouwen buiten het bouwvlak is meestal niet toegestaan.
- Voldoet u aan de maximale maten? Check de toegestane goothoogte, nokhoogte en het maximale bebouwingspercentage.
- Is er een omgevingsvergunning nodig? Ook als uw plan binnen het bestemmingsplan past, kan het zijn dat u een vergunning nodig heeft voor de bouwtechnische aspecten.
Kunt u afwijken van het bestemmingsplan?
Als uw bouwplan niet past binnen het bestemmingsplan, is dat niet meteen het einde van uw plannen. Er zijn verschillende manieren om toch toestemming te krijgen:
- Binnenplanse afwijking: Veel bestemmingsplannen bevatten een afwijkingsbevoegdheid voor kleine afwijkingen (bijvoorbeeld 10% meer hoogte). Dit regelt u via een omgevingsvergunning.
- Omgevingsplanactiviteit: Onder de Omgevingswet kunt u een vergunning aanvragen voor een 'omgevingsplanactiviteit' als u wilt afwijken van het plan. De gemeente beoordeelt of uw plan inpasbaar is.
- Herziening bestemmingsplan: Bij grote projecten kan de gemeente het bestemmingsplan herzien. Dit is een langdurig traject en wordt alleen bij hoge uitzondering gedaan.
Wij adviseren u om altijd eerst een vrijblijvende check te laten doen. Wij beoordelen of uw plan kansrijk is en welke route het beste past bij uw situatie.
Twijfelt u of uw bouwplan past binnen het bestemmingsplan? Wij checken het gratis voor u. Vraag een bestemmingsplancheck aan of neem contact op.